[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 5، شماره 1 - ( 6-1395 ) ::
جلد 5 شماره 1 صفحات 43-59 برگشت به فهرست نسخه ها
مطالعه تغییرات ژئومورفولوژی بستر رودخانه کارون و علل آن از سال 1954 تا 2011 (1334تا 1391)
سیدرضا حسین زاده ، مریم رشیدی، عادل سپهر، حیدر زارعی، محمد خانه باد
دانشیار دانشگاه فردوسی مشهد
چکیده:   (3745 مشاهده)

مطالعه تغییرات مورفولوژیک رودخانه­ها و رابطه آن با عوامل تأثیر­گذار طبیعی و انسانی به­طور گسترده­ای به­عنوان یک ابزار مفید به­منظور مشخص نمودن روند تکاملی رودخانه­ها و برنامه­ریزی درست برای حفاظت و بازسازی رودخانه­ها شناخته‌شده است. استان خوزستان با برخورداری از جریان رودخانه‌های دائمی بزرگ، نقش مهمی را در چرخه حیاتی آب کشور ایفا نموده و سهم قابل‌توجهی از اهداف توسعه پایدار در بخش آب و کشاورزی را به خود اختصاص داده است. در این میان رودخانه کارون به‌عنوان بزرگ‌ترین رودخانه ایران همه‌ساله حجم آب قابل‌توجهی را به دشت خوزستان و نهایتاً خلیج‌فارس روانه می‌سازد. این مطالعه به بررسی تغییرات ژئومورفولوژیکی رودخانه کارون با استفاده از تفسیر عکس­های هوایی و تصاویر ماهواره­ای تجزیه‌وتحلیل آماری هیدرو اقلیمی و آنالیزهای رسوب‌شناسی در محدوده شهر اهواز می­پردازد. ابتدا با استفاده از عکس­های هوایی، تصاویر ماهواره‌ای Landsat و IRS تغییرات مکانی و زمانی بستر رودخانه طی سال‌های 1954، 2000 و 2011 مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت و سپس به بررسی علل این تغییرات پرداخته شد. نتایج حاصل از بررسی‌ها نشان داد که طی 57 سال تغییرات چشمگیری در مورفولوژی رودخانه ازجمله تغییر در عرض رودخانه به‌ویژه در محدوده شهر اهواز، تغییر در مئاندرها و ایجاد جزایر رسوبی به وجود آمده است. همچنین آنالیز رسوبات جزایر نشان داد رسوبات تشکیل­دهنده جزایر حاصل سیلاب­های متعدد بوده که در محیطی آرام نهشته­گذاری شده­اند. علل اصلی ایجاد تغییرات کاهش دبی به دلیل ساخت سدهای متعدد در بالادست، ساخت پل‌های متعدد در مسیر رودخانه به‌ویژه در محدوده شهر اهواز، عوامل زمین‌شناسی و پوشش گیاهی می‌باشد. به‌طورکلی انسان و دخالت‌های آن مهم‌ترین عامل تغییرات مورفولوژی بستر رودخانه کارون می‌باشد.

واژه‌های کلیدی: رودخانه کارون، جزایر رسوبی، ژئومورفولوژی رودخانه‌ای، بستر رودخانه، اهواز
متن کامل [PDF 13257 kb]   (1307 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۵/۷/۱۷ | پذیرش: ۱۳۹۵/۷/۱۷ | انتشار: ۱۳۹۵/۷/۱۷
فهرست منابع
1. دماوندي نژاد منفرد، احمد ( 1378 ). تحلیل سیلاب‌های حوزه میانی کارون، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید چمران،صص222.
2. سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح(1392). تصاویر ماهواره‌ای IRS باقدرت تفکیک 5/2 متر سال 2011.
3. سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح(1392). عکس‌های هوایی بلوک ملاثانی و اهواز، مقیاس 1:55000 سال 1334.
4. سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور(1373). نقشه زمین‌شناسی اهواز با مقیاس 1:250000.
5. شرکت سهامی آب منطقه ای استان خوزستان(1392). آمار دبی و رسوب ایستگاه های ملاثانی، اهواز و فارسیات.
6. شاهی نژاد، بابک. رستمی، سعید و محمودی، سهام الدین (1385). بررسی هیدرولیکی جریان در رودخانه کارون محدوده شهری اهواز، هفتمین سمینار بین‌المللی مهندسی رودخانه، اهواز، دانشگاه شهید چمران، صفحه10-1.
7. علائي طالقاني، محمود ( 1384 ). ژئومورفولوژي ايران، نشر قومس، صص404.
8. قاسمی قهساره، عباسعلی. مرادی، کاظم. مشرفی فر، محمدرضا و قاسمی قهساره، میثم (1390). بررسی اثرات تغییر محیط رسوبی بر پارامترهای فیزیکی، مکانیکی و شیمیایی خاک (رود¬خانه کارون بازه اهواز تا خرمشهر)، مجموعه مقالات گردهمایی علوم زمین، صفحه7-1.
9. مرشدی،جعفر. علوی پناه، سیدکاظم(1379). آشکار سازی تغییرات ژئومورفیک مسیر رودخانه کارون با استفاده از داده های GIS و RS (بازه شوشتر تا اروندرود)صص 12-1.
ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

کد امنیتی را در کادر بنویسید >


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

The study of geomorphological changes in Karun river and its reasons in the period of 1954-2011(1334-1391). ژئو کمی. 2016; 5 (1) :43-59
URL: http://geomorphologyjournal.ir/article-1-629-fa.html

حسین زاده سیدرضا، رشیدی مریم، سپهر عادل، زارعی حیدر، خانه باد محمد. مطالعه تغییرات ژئومورفولوژی بستر رودخانه کارون و علل آن از سال 1954 تا 2011 (1334تا 1391). پژوهشهای ژئومورفولوژی کمی. 1395; 5 (1) :43-59

URL: http://geomorphologyjournal.ir/article-1-629-fa.html



دوره 5، شماره 1 - ( 6-1395 ) برگشت به فهرست نسخه ها
مجله پژوهش‌های ژئومورفولوژی کمّی Quantitative Geomorphological Researches
Persian site map - English site map - Created in 0.07 seconds with 31 queries by YEKTAWEB 3709